Nguồn vật liệu san lấp thường quyết định trực tiếp đến tiến độ triển khai nhiều dự án hạ tầng và công nghiệp. Từ cách Bắc Ninh bố trí các điểm khai thác phục vụ sân bay Gia Bình, chủ đầu tư có thể nhìn rõ một vấn đề thực tế: nếu khâu chuẩn bị vật liệu được làm sớm, đồng bộ và có cơ chế phù hợp, rủi ro chậm tiến độ sẽ giảm đáng kể.
Theo thông tin từ địa phương, doanh nghiệp được chỉ định 6 điểm khai thác đất san lấp để phục vụ dự án. Khi một điểm không nhận được đồng thuận do liên quan quy hoạch khu du lịch sinh thái, chính quyền đã bổ sung điểm mới để vẫn bảo đảm khoảng 120 triệu m3 cho đơn vị thực hiện. Điều này cho thấy phương án dự phòng về nguồn cung là yếu tố rất quan trọng, nhất là với các dự án có nhu cầu nền móng và hạ tầng lớn.
Một điểm đáng chú ý khác là cơ chế đặc thù giúp rút ngắn nhiều thủ tục như miễn chủ trương đầu tư, miễn thăm dò trữ lượng, không phải hoàn thiện báo cáo đánh giá tác động môi trường và không phải làm thủ tục thuê đất theo cách thông thường, với điều kiện thực hiện các nghĩa vụ tài chính tương ứng. Với chủ đầu tư nhà thép tiền chế, ý nghĩa ở đây không nằm ở khai thác khoáng sản, mà ở bài học chuẩn bị pháp lý: thủ tục nào được tháo gỡ sớm sẽ tác động trực tiếp đến chi phí thời gian của toàn bộ dự án.
Thực tế tại Cẩm Lý cho thấy việc kiểm soát vận hành cũng được làm song song với cấp phép. Địa phương thành lập tổ công tác liên ngành, kiểm tra định kỳ và đột xuất, yêu cầu cắm mốc giới cụ thể, xác định tọa độ trong quá trình thi công và ngăn việc khai thác vượt phạm vi hay quá độ sâu cho phép. Cách làm này gợi mở cho các dự án nhà xưởng và nhà kho rằng, ngoài hồ sơ pháp lý, cơ chế giám sát tại hiện trường cũng cần được thiết lập ngay từ đầu để tránh phát sinh tranh chấp, ảnh hưởng hạ tầng và chậm bàn giao.
Một chi tiết đáng quan tâm nữa là tổ chức vận chuyển. Địa phương cấp phép tạm cho các bến thủy nội địa dọc sông Lục Nam nhằm hỗ trợ luân chuyển vật liệu, qua đó hạn chế tác động đến đời sống dân sinh. Với các công trình kết cấu thép hoặc dự án sản xuất quy mô lớn, lựa chọn tuyến vận chuyển hợp lý cũng quan trọng không kém lựa chọn nhà cung ứng, vì nó ảnh hưởng đến an toàn giao thông, môi trường và nhịp độ thi công.
Ở quy mô toàn tỉnh, Bắc Ninh đã phê duyệt 44 khu vực không đấu giá quyền khai thác khoáng sản, với tổng diện tích 858,2 ha và tổng tài nguyên dự báo 310.955.000m³; riêng 42 khu vực đất san lấp đạt 274.755.000m³. Những con số này cho thấy khi địa phương chủ động quy hoạch nguồn vật liệu, các dự án trọng điểm sẽ có cơ sở triển khai chắc chắn hơn. Với chủ đầu tư nhà máy, đây là lời nhắc rằng tiến độ không chỉ phụ thuộc vào thiết kế hay thi công, mà còn phụ thuộc rất lớn vào khả năng chuẩn bị đầu vào từ sớm.
Thông tin và hình ảnh tham khảo từ Báo Xây dựng - Xây dựng: Bắc Ninh bảo đảm nguồn cung đất san lấp cho dự án trọng điểm như thế nào?